MASCOPEX

Xuất khẩu cà phê toàn cầu trong tháng 5 giảm 6,8% xuống 9,32 triệu bao, Tổ chức Cà phê Quốc tế (ICO) cho biết.

Trong 8 tháng đầu niên vụ 2015-2016 (tháng 10/2015 - tháng 9/2016) xuất khẩu cà phê đạt 75,95 triệu bao, tăng 1,6%.

Xuất khẩu cà phê Robusta trong tháng 5/2016 giảm 9,6% xuống 3,37 triệu bao, khiến xuất khẩu Robusta trong 9 tháng đầu niên vụ chỉ đạt 27,53 triệu bao, giảm 5,1%.

Xuất khẩu Arabica trong tháng 5 giảm 5,1% so với cùng kỳ chỉ đạt 5,95 triệu bao, nhưng xuất khẩu trong 9 tháng 2015-2016 vẫn tăng 6% lên 48,42 triệu bao.

Trong 12 tháng kết thúc vào tháng 5/2016, xuất khẩu cà phê Robusta toàn cầu đạt 71,53 triệu bao so với 68,42 triệu bao cùng kỳ năm trước, trong khi xuất khẩu Arabica đạt 42,35 triệu bao so với 44,48 triệu bao cùng kỳ năm trước.

ICO cũng ước tính sản lượng cà phê thế giới niên vụ 2015-2016 đạt 144,8 triệu bao, tăng 1,6% so với niên vụ trước.

Tiêu thụ cà phê toàn cầu trong năm 2015 đạt 152,1 triệu bao, tăng 2% so với mức bình quân hàng năm kể từ 2011.

Nhật Trường (ICO/Reuters/ NCĐT)

Hôm nay (05/07), giá cà phê tại thị trường Việt Nam và thế giới đều tăng. Giá cà phê Robusta trên sàn London kỳ hạn 09/16 tăng 23 USD/tấn, hay +1,32% lên mức 1.768 USD/tấn, các kỳ hạn khác cũng tăng 23 - 29 USD/tấn. Ngày 04/07, sàn New York đóng cửa nghỉ lễ Độc lập của Mỹ. Sáng nay, giá cà phê nhân xô tại Tây Nguyên tăng khá mạnh 500 ngàn đồng/tấn, lên mức 37,7- 38,1 triệu đồng/ tấn.

                  Giá cà phê Robusta (sàn Liffe - London, Anh) - Nguồn: theice.com

                   Giá cà phê Arabica (sàn ICE - New York, Mỹ) - Nguồn: theice.com

Sàn giao dịch hàng hóa không phải là một mô hình mới mà đã phổ biến ở nhiều nước trên thế giới. Mỗi sàn có thể giao dịch tích hợp nhiều loại hàng hóa khác nhau hoặc chỉ dành riêng cho một loại hàng hóa duy nhất. Sàn giao dịch Liffe tại Anh, Nybot của Mỹ hay sàn giao dịch hoa Aalsmeer tại Hà Lan là những cái tên nổi bật khi nhắc đến mô hình này.

Ở Việt Nam, từng có Sở Giao dịch Hàng hóa Triệu Phong, Sàn Giao dịch Hàng hóa Sài Gòn Thương Tín hay gần đây là Sở Giao dịch Cà phê và Hàng hóa Buôn Ma Thuột… Vì nhiều lý do khách quan lẫn chủ quan, những mô hình này chưa đem lại hiệu quả. Mới đây, VPA vừa đề xuất Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn thành lập một sàn giao dịch hồ tiêu cho Việt Nam để ngành hồ tiêu nội địa tiếp cận được những quy chuẩn quốc tế. Việt Nam đang là nước có ưu thế xuất khẩu, chiếm hơn 50% sản lượng tiêu thương mại thế giới.

Theo Tổng cục Hải quan, trong 4 tháng đầu năm 2016, Việt Nam xuất khẩu 69.324 tấn hồ tiêu, tổng kim ngạch 561,68 triệu USD, tăng 23,98% về lượng, 9,36% về giá trị so với cùng kỳ năm 2015. Các thị trường nhập khẩu nhiều hồ tiêu nhất của Việt Nam là Mỹ, Đức, Hà Lan, Các Tiểu vương quốc Ả rập, Ấn Độ và Trung Quốc…

Lượng hồ tiêu xuất khẩu chiếm hơn 95% tổng sản lượng cả nước và đang trong thời kỳ được giá ở mức trung bình 8.000 USD/tấn tiêu đen, 11.550 USD/tấn tiêu trắng. Hạn hán và hiện tượng El Niño kéo dài đã gây ảnh hưởng nhiều đến các thị trường xuất khẩu hồ tiêu lớn như Ấn Độ, Indonesia. Trong khi đó, Việt Nam tuy có sụt giảm về sản lượng nhưng thời gian tới vẫn đáp ứng được yêu cầu xuất khẩu nhờ 15.000 ha diện tích trồng tiêu mở rộng, nâng tổng diện tích trồng tiêu cả nước lên khoảng 100.000 ha, tương đương 168.000 tấn/năm.

Ở thị trường nội địa, giá tiêu từng biến động mạnh khi xuống đến mức 130.000-140.000 đồng/kg tiêu đen vào tháng 2-3, nay đã tăng lên lại 170.000-180.000 đồng/kg. Đây là một tín hiệu tốt khi nhiều mặt hàng nông sản rớt giá, còn giá hồ tiêu vẫn tăng. Theo ông Đỗ Hà Nam, Chủ tịch VPA, tiêu là mặt hàng có thể bảo quản trong kho từ 2-3 năm nên nông dân biết cách giữ hàng chờ thời điểm được giá mới bán, điều chưa từng xảy ra ở các mặt hàng nông sản khác. Thế nhưng, tâm lý này khiến cho thị trường tiêu không ổn định. Đó cũng là một trong những lý do chính để VPA xây dựng ý tưởng thành lập sàn giao dịch hồ tiêu.

Tại hội nghị thường niên gần đây của Cộng đồng Hồ tiêu Quốc tế (IPC), ông Rajani Ranjan Rashmi, Phó Chánh Thư ký Bộ Thương mại và Công nghiệp Ấn Độ, cho rằng, việc thành lập sàn giao dịch tại Việt Nam sẽ thúc đẩy tính minh bạch giá, giúp ổn định thị trường. Ấn Độ là nước đã xây dựng được sàn giao dịch hồ tiêu tại Cochin và sàn giao dịch hàng hóa tổng hợp tại Mumbai. Trong hội nghị của IPC, đại diện Ấn Độ khẳng định sẵn sàng hỗ trợ về kỹ thuật, quản trị và vốn để thành lập sàn giao dịch hồ tiêu Việt Nam để giúp cho giao dịch giữa 2 nước thuận lợi hơn. Tình hình khả quan đến mức có thông tin Việt Nam và Ấn Độ đã ký kết biên bản ghi nhớ về thành lập sàn giao dịch hồ tiêu. Tuy nhiên, trả lời phỏng vấn của NCĐT, bà Nguyễn Mai Oanh, Phó Chủ tịch VPA Việt Nam, cho biết, đề xuất này vẫn đang được các bộ ngành và VPA cân nhắc.

Theo bà Oanh, một sàn giao dịch hồ tiêu nói riêng, sàn giao dịch hàng hóa nói chung có 2 loại hình. Gồm sàn giao dịch giao ngay (spot market) và sàn giao dịch tương lai (future market). Được định hướng hoạt động 24/7 dựa trên hình thức “giá đấu giá”, sàn giao dịch hồ tiêu được kỳ vọng sẽ giúp cho người bán, người mua dễ dàng tham chiếu giá cả, nông dân chủ động tìm đầu ra chứ không phải phụ thuộc vào thương lái. Đồng thời cũng giảm thiểu được những rủi ro có thể gặp trong mua bán truyền thống như người bán hủy giao hàng, hàng hóa không đúng chất lượng và số lượng…

Dù có nhiều lợi ích nhưng nhìn lại kinh nghiệm của một số sàn giao dịch hàng hóa trong nước và quốc tế, còn nhiều vấn đề cần quan tâm. Trước hết, theo ý kiến của các chuyên gia, bộ, ngành cần làm việc để thống nhất hành lang pháp lý quy định về giao dịch, thanh toán, cơ chế hoạt động của sàn, không chỉ với giao dịch trong nước mà còn với những giao dịch quốc tế. Quy định về các thành viên quản lý và tham gia giao dịch trên sàn phải được chọn lọc và đánh giá để tránh những nhóm lợi ích, cạnh tranh không lành mạnh, không tạo ra các giấy phép con hoặc vi phạm những thỏa thuận quốc tế.

Bài học từ sàn giao dịch Sicom của Singapore, dù có vốn đầu tư lớn và lợi thế công nghệ nhưng lại thất bại cho thấy sàn giao dịch hàng hóa của các quốc gia chỉ thành công nếu được gắn bó với vùng nguyên liệu ngay tại đó. Thị trường hồ tiêu Việt Nam đáp ứng được nhu cầu này. Thế nhưng theo ghi nhận của NCĐT, chỉ có những nông dân, hộ gia đình hay doanh nghiệp có sản lượng hồ tiêu lớn mới mặn mà với ý tưởng giao dịch qua sàn. Còn những hộ có quy mô nhỏ lại không muốn thay đổi cách làm lâu nay. Mặt khác, về lâu dài, để đảm bảo được tính công bằng và sự phát triển bền vững của sàn giao dịch, cần loại trừ các nhóm lợi ích trong vai trò nhà đầu tư hoặc ban quản trị để tránh thao túng thị trường.

Nhịp Cầu Đầu Tư

Hôm nay (7/6), giá cà phê nhân xô các tỉnh Tây Nguyên, nối tiếp phiên cuối tuần trước, tiếp tục tăng 500.000 đồng/tấn lên 36,5 – 37 triệu đồng/tấn.

Giá cà phê Robusta giao tại cảng TP.HCM giá FOB hôm nay tăng 24 USD từ 1.631 USD/tấn cuối tuần trước lên 1.655 USD/tấn.

Giá cà phê Robusta trên thị trường ICE Futures Europe và giá Arabica trên sàn ICE New York đồng loạt tăng.

Thị trường London: Trên sàn ICE Futures Europe, nối tiếp phiên cuối tuần trước, giá cà phê Robusta các kỳ hạn tiếp tục tăng 18-24 USD/tấn.

Kỳ hạn giao tháng 7/2016 giá tăng 24 USD/tấn lên 1.665 USD/tấn;

Kỳ hạn giao tháng 9/2016 giá tăng 21 USD/tấn lên 1.689 USD/tấn;

Kỳ hạn giao tháng 11/2016 giá tăng 20 USD/tấn lên 1.702 USD/tấn;

Kỳ hạn giao tháng 1/2017 giá tăng 18 USD/tấn lên 1.713 USD/tấn.

Thị trường New York: Cùng diễn biến với sàn London, giá cà phê Arabicacác kỳ hạn trên sàn ICE New York tiếp tục tăng 4,55-4,6 cent/pound.

Kỳ hạn giao tháng 7/2016 giá tăng 4,6 cent/pound lên 131,7 cent/pound;

Kỳ hạn giao tháng 9/2016 giá tăng 4,55 cent/pound lên 133,6 cent/pound;

Kỳ hạn giao tháng 9/2016 giá tăng 4,6 cent/pound lên 136,15 cent/pound;

Kỳ hạn giao tháng 11/2016 giá tăng 4,55 cent/pound lên 138,75 cent/pound.

Giá cà phê tăng chủ yếu do lo ngại về mùa vụ Arabica Brazil.

Jack Scovill tại Price Futures cho biết, thời tiết ẩm ước đã xuất hiện tại Minas Gerais – bang trồng cà phê Arabica hàng đầu của Brazil – hồi tuần trước. “Hầu hết các nhà sản xuất phải dừng thu hoạch. Việc xấy khô hạt cà phê cũng không thể thực hiện được”.

Chất lượng hạt cà phê cũng đang là câu hỏi. “Cà phê thu hoạch không đồng đều và phần lớn là hạt nhỏ do thời tiết khô hạn trong thời kỳ phát triển trái. Mọi người lo ngại chất lượng cà phê giảm và năng suất cũng giảm”.

Cooxupe, nhà xuất khẩu cà phê lớn nhất Brazil, cảnh báo rằng “những cơn mưa liên tục đã ảnh hưởng xấu đến chất lượng mùa vụ Arabica của Brazil kể từ từ tuần trước. Thời tiết mưa nhiều đang hủy hoạt chất lượng cà phê và khiến quả cà phê bị rụng”.

Nguồn: Nhịp Cầu Đầu Tư