MASCOPEX

Tập 2: Đổ bịnh

Mặc dù là học giỏi, nếu chịu khó thi thố thı̀ chắc cũng kiếm được học bổng tàn phần. Nhưng lúc đó nghı̃ sao thôi ở nhà kiếm tiền, rùi vài năm sau đi du học cũng chẳng muộn , mặc dù rất thèm. Lớp của Tony, đi du học hết mấy chục bạn , về kể nghe cuộc sống sinh viên xứ người mà thèm rỏ dãi. Đêm đêm cứ nằm mơ, thấy mı̀nh đang nằm sõng xoài trên bãi cỏ, hay tung cái mũ cử nhân lên trời ngước lên chụp hı̀nh, giống hı̀nh chụp trong mấy catalogue quảng cáo.

Nhưng sáng mơi tı̉nh dậy, vẫn cái máng lợn bên mı̀nh. Lại uống ly cà phê to đùng và tất tả đi bán phân bán thuốc…. Mùa nóng thı̀ chạy xe ngày mấy chục cây rát bỏng cả da. Cởi áo ra thì ½ cánh tay đen thui.

Mùa mưa thı̀ thôi, áo mưa áo gió bùng nhùng, nhưng chạy phải đua tốc độ cho nhanh vı̀ 1 ngày phải tiếp thị mấy khách. Nên giờ ở Đông Nam Bộ,  đường nào cũng rành, đường tắt thı̀ giỏi hơn cả xe ôm. Có bữa mưa gió sấm sét đùng đùng, chạy từ khu Sóng Thần lên trên huyện Tân Uyên, đường đất đỏ lầy lội giữa rừng cao su, chı̉ có mỗi mı̀nh mı̀nh và mấy chiếc xe tải, nước mưa như roi quất vào mặt. Nhưng bản thân không sợ ma, không sợ cướp, chỉ sợ mưa gió như vậy sẽ ướt mấy bịch phân mẫu, khách coi thấy chê hẻm mua.

Một ngày ngồi xe máy cả mấy tiếng, về đến nhà tay cầm chén cơm mà cứ rung rung theo chu kỳ hút-nén-nổ-xả của động cơ xe máy. Ăn cơm khô không nổi, nên phải nấu canh, cứ bỏ cơm vô canh mà húp, cho cơm nó trôi vô miệng chứ sợ không có sức khỏe làm việc. Được cái là đi tiếp thị khi mưa gió tầm tã vậy, ghé đại lý ai cuñg động lòng, nói ở lại chị nấu cháo gà cho ăn, ở lại uống với anh chén rượu . Cái mı̀nh cám ơn vı̀ phải về sớm, tối còn phải về nhà làm hợp đồng, xuất hóa đơn, coi tiền bạc thu chi thế nào…vı̀ chı̉ có 1 mı̀nh mı̀nh làm, cả mấy tháng sau mới tuyển được mấy đứa sinh viên làm thêm vô phụ.̣

Cuối tuần, tụi bạn làm văn phòng nước ngoài ở quâṇ 1 rủ đi bar hay nhậu , ngồi chung 1 đám, thế nào mı̀nh cũng nổi bật vı̀ nét già nua, đen đúa và hốc hác, duy chı̉ có nụ cười vẫn vui vẻ và vẫn chı̉ huy mọi trò tếu táo trong lúc ăn nhậu , cho đời nó hưng phấn…

Rồi làm viêc̣ kinh quá, ngủ chỉ có 3-4 tiếng/ngày, nên 6 tháng tı́ch luỹ được 1 ı́t tiền thı̀ lúc đó cuñg bắt đầu đổ bệnh. Tự nhiên mấy bữa đó tóc rụng quá trời, rồi lăn đùng ra hết biết gı̀ . 2 đứa nhỏ làm part-time bữa đó hẻm biết sao có mặt, mới khiêng ra taxi chở lên bệnh viện Hoàn Mỹ ở Trần Quốc Thảo cấp cứu, má và mấy chị ngoài quê bay vô ngồi khóc quá trời.

Vô bệnh viện đo hồng cầu huyết áp gı̀ đó chı̉ còn ½, phải nằm truyền xi- rum, truyền đạm . Mất hết 2 tuần nằm ở đó, mới được về nhà. Tiền tı́ch luỹ 6 tháng sạch trơn. Môṭ số đại lý thấy mı̀nh vắng mặt cái giở trò quỵt nợ.̣ Số tiền kiếm được chả còn bao nhiêu.

Rồi xui xẻo ập đến, khách từ chối không mua hàng, dù đã ký. Một đống hàng tồn kho. Xui thı̀ thôi nó đến dồn dập , lúc này mới hiểu câu “ hoạ vô đơn chı́”.

Đến cái máy tı́nh cũng hỏng.

Moị thứ đều trở về con số zero.

Chiều mưa ngồi quán cà phê bờ kè nhı̀n xuống sông Thị Nghè, nhı̀n chiếc xe wave alpha màu đỏ dựng trước măṭ, nhı̀n cái mũ bảo hiểm và mấy bịch phân mẫu treo lủng lẳng trên xe, nhı̀n cái áo mưa phủ lên đầu xe đã rách vı̀ gió quật vào… thấy chán chường gı̀ đâu.

Dù tự tin và lạc quan đến mấy, khi khởi nghiêp̣ không thành, tâm lý tự nhiên bất an dễ sợ. Hay là mı̀nh kém tài kém đức? Hay may mắn không mı̉m cười với mı̀nh? Hay đã chọn sai con đường? Ước mơ hất mặt lên trời không thành. Thôi đóng cửa công ty, đi xin việc đi làm lại vậy.

Tập 1: HẤT MẶT LÊN TRỜI

Sau khi tốt nghiệp, Tony có đi mần một thời gian ở công ty của Nhật Bản. Một hôm, công ty nó tái cơ cấu. Các tập đoàn đa quốc gia lâu lâu nó re-structure một cái, dẹp bỏ một vài vị trí. Thế là nó đền cho mấy tháng lương rồi cho ...lên đường. Nhớ bữa làm việc cuối, cầm cục tiền lớn nên vui lắm bèn đi mua cái tủ lạnh. Ước mơ thời sinh viên là được ngủ trong phòng ngủ có cái tủ lạnh để bỏ trái cây, bia bọt vào uống cho mát. Nhiêu tiền còn lại thì để dành đi chơi từ Bắc chí Nam, động Phong Nha, Hội An, Mỹ Sơn, Lăng Cô...gì cũng đi cho hết. Đúng 1 tháng sau thì sạch túi, cái nằm suy nghĩ giờ phải làm sao để kiếm tiền đây??? 

Bèn nhớ đến nghề viết báo từ lúc còn là sinh viên, ngày nào cũng viết 4-5 chục bài đủ mọi đề tài, liên hệ các anh trong ban biên tập để gửi lại. Bài được đăng đều đặn, tháng cũng được đôi ba triệu. Nhưng sống chật vật quá, làm freelance như phiên dịch, dạy học...không có thu nhập ổn định.

Gửi hồ sơ xin việc thì như rải truyền đơn, công ty nào thấy bảng điểm đẹp ngất ngây, bằng loại giỏi nên mời đi phỏng vấn ngay. Nhưng phỏng vấn xong lại từ chối, nói mày lanh quá sợ làm không bền. Hoặc đẹp trai quá đồng nghiệp sẽ ganh tỵ, nên...đẹp và giỏi lại là rảo cản lớn để xin việc thành công.

Mất cả năm thất nghiệp, bà già dưới quê gọi lên nói con cứ lông bông hoài vậy? Tìm việc làm đi! Cái buồn dễ sợ. Đâu bao giờ nghĩ mình như vầy mà thất nghiệp đâu. Xin miết mà không thành công đâm ra mất tự tin. Cái một bữa đi xem bói, chị coi bói tên Nguyệt ở Bùi Viện nói số em nó vậy, em xin việc không được vì số em làm chủ. Mình về mở cờ trong bụng nhưng cũng chả tin bói toàn bao giờ.

Rồi một lần đi Cambodia làm phiên dịch cho một công ty xây dựng xây con đường nối thủ đô Phnompenh đến cửa khẩu Poipet, thấy lúa bên đó sao xấu quá. Mới nhận ra bên mình do dùng phân bón nên mới tốt tươi vậy, bèn về nước mở hãng phân Phượng Tím, ban đầu không có vốn thì chọn giải pháp làm trung gian, làm cò kiếm tiền chứ biết làm thế nào, mình có ai giúp đỡ về tinh thần hay tiền bạc gì đâu?

Nói là quyết tâm làm, ngày mở hãng, chạy qua mấy người bạn thân mượn tiền để mua sắm thiết bị ban đầu. Bạn bè ngày thường nghe Tony nói chuyện vui thì thích lắm, cười ha hả nhưng đến lúc cần tiền mượn thì thôi lí do đủ cả để từ chối. 

Nhiều bạn nói chơi thì chơi nhưng đừng mượn tiền vì tui đầu tư mua đất hết rồi; một cô cũng giàu có lắm nhưng sợ mất, giả bộ nói chồng không đồng ý, cuối cùng chỉ có cô Song Hòa cho mượn 3 triệu và cô Troang xù kêu chạy qua cư xá Đô Thành lấy 2 triệu đi. Cầm 5 triệu trên tay nhìn hai cô bạn cũ mà rớt nước mắt, lúc khó khăn mới biết lòng người. Hồi xưa ông cậu Tony có nói, muốn đánh giá một con người dễ ẹc, đụng đến vấn đề tiền bạc thì bản chất con người thế nào sẽ lòi ra thế ấy. 

Tony vẫn theo dõi hai cô bạn ấy, 1 cô bây giờ sang Myanmar làm trùm bên đó về truyền thông, cô còn lại mở hệ thống cửa hàng thời trang lừng lẫy. Người tốt thì bao giờ cũng được trời thương, người cho đi thì sẽ nhận lại được hơn gấp vạn lần.

Cầm tiền trên tay Tony chạy thẳng ra Metro mua cái in fax copy scan 4 trong 1 rồi đi tìm nguồn hàng. Tới công ty phân bón nào cũng tươi cười anh của em, chụy của em..ai ai cũng say mê. Nói Tony ơi em dễ thương quá à, Tony nói thấy tui dễ thương thì cho tui trả thiếu đi. Họ đồng ý liền, nói em lấy hàng về bán đi, mấy tháng sau trả lại tiền cũng được, toàn để giá vốn. Cái mình bắt đầu lên kế hoạch bán hàng.

Khổ nỗi, khách toàn ở tı̉nh hoăc̣ xa chứ nôị thành ai xài phân bón thuốc trừ sâu. Mà tiền đâu đi xuống đó tiếp thi,̣ bèn choṇ ngoaị thành Sài Gòn và mấy tı̉nh lân câṇ tiếp thi ̣trước. Cứ ban ngày đi bán hàng, tối về làm giấy tờ hơp̣ đồng đến khuya. Cứ sáng sáng, Tony uống 1 ly cà phê to khủng khiếp để tı̉nh ngủ, rồi phóng chiếc Wave Alpha đỏ, treo lủng lẳng bic̣h mâũ và mấy tờ rơi, phóng xuống các huyêṇ Bı̀nh Chánh, Hóc Môn, Nhà Bè hay Bı̀nh Dương, Đồng Nai để chào hàng.

Thường thı̀ heṇ mấy đaị lý cùng 1 tuyến đường cho nó tiêṇ , trưa thı̀ taṭ vô ăn cơm ở quán lề đường. Những buổi trưa nắng nóng, buị miṭ mùng, Tony đen thui đen thı́t, dáng cao gầy vâñ phóng xe vun vút. Lúc đó ước mơ có đươc̣ chiếc xe 4 bánh, dù là xe tải cuñg đươc̣ .

Cứ nhı̀n theo chiếc xe hơi chaỵ qua mà thèm, mà nhớ đến khi xưa mı̀nh là nhân viên tâp̣ đoàn thương maị hàng đầu của Nhâṭ, 1 bước lên xe hơi taxi, đi đâu cuñg sang trọng quý phái…giờ như ông xe ôm, thı̉nh thoảng cũng tủi thân. Nhưng kê,̣ miễn có tiền là đươc̣ , mı̀nh lao động bằng sức lưc̣ và trı́ tuê ̣của mı̀nh mà, chứ có lấy của ai.

Bất chấp cái nắng nhiêṭ đới chói chang như đổ lửa, bất chấp những buổi trưa 36-37 đô ̣và buị bay miṭ mùng, gương măṭ anh ấy vẫn cứ thanh tú. Và vâñ kiêu sa hất măṭ lên trời như cái thời sinh viên đi xe đap̣ . Hồi đó, tuị cùng lớp nói sao mày ở tı̉nh lên, nhà nghèo thấy me,̣ đen thui ốm nhách xấu bà cố, xe đap̣ thı̀ cái bàn đap̣ rớt mất, chı̉ còn 2 cái thanh sắt láng bóng nhoṭ hoắt, mà cứ vừa đi vừa hất măṭ lên trời. Tuị tao đi ‘Đờ Rim’ hay 86 “kim vàng gioṭ lê”̣ mà con chưa dám nữa là. Hẻm biết vı̀ sao từ nhỏ xı́u, Tony tự mı̀nh cho là tài giỏi hơn người nên tự tin hơi over 1 chút. Mỗi lần đi thi mà rớt héng, là nói chắc ban giám khảo hẻm đủ trı̀nh đô.̣ Hay thầy cô nào daỵ gı̀ mới, cuñg nghi ngờ, về phải lâṭ sách coi laị. Giấy khen học sinh giỏi là vứt mất, vì mı̀nh là hạc sinh xuất sắc chứ đâu phải học sinh giỏi mà khen giỏi. Nên tự gây áp lưc̣ , nói sau này phải giàu, giỏi và đep̣ mới hơp̣ thức hóa đươc̣ cái viêc̣ chảnh đấy. Nên sau này phải đi xe ô tô, vı̀ ngồi trong xe, có hất cái măṭ lên trời thı̀ không bi ̣ăn nắng da đen thui đen thı́t. Ở VN, da trắng thı̀ mới sang trọng...

(CÒN TIẾP) 

Lần đầu tiên trong hơn hai năm qua thị trường mới chứng kiến sự trở lại của lãi suất huy động VND với mức cao nhất lên đến 8%/năm.

Mức 8%/năm có tại Ngân hàng Xuất nhập khẩu Việt Nam (Eximbank), theo chương trình huy động kích thích nguồn tiền gửi dài hạn.

Cụ thể, với những khoản tiền gửi từ 10 tỷ đồng trở lên, ở kỳ hạn 36 tháng, Eximbank áp tới 8%/năm.

Đó là chính sách huy động riêng, khoanh vùng khá hẹp về đối tượng tại Eximbank. Nhưng mức lãi suất huy động VND lên tới 8%/năm nói trên đã không còn là cá biệt trên thị trường.

Tại ngân hàng Đông Nam Á (SeABank), biểu lãi suất huy động VND vừa niêm yết mới cũng đã xuất hiện mức 8%/năm. Để được hưởng mức lãi cao nhất này, khách gửi phải đáp ứng các điều kiện ngân hàng đưa ra.

Còn tại ngân hàng Phương Đông (OCB), mức lãi suất cao cũng đã áp phổ biến ở các kỳ hạn dài: kỳ hạn 13 và 21 tháng 7,7%/năm, kỳ hạn 24 tháng 7,8% và kỳ hạn 36 tháng lên tới 8%/năm.

Với riêng tại OCB, khách gửi tiền còn có thể nhận được mức cao nhất tới 8,1%/năm, theo chính sách ưu đãi cho sản phẩm gửi tiết kiệm trực tuyến.

Qua những diễn biến mới trên, lãi suất huy động VND các kỳ hạn dài đã cao hơn nhiều so với các kỳ hạn ngắn, chênh lệch đã lên tới khoảng 2%/năm. Đây là yếu tố kích thích dịch chuyển cơ cấu tiền gửi, từ ngắn hạn sang dài hạn.

Nếu có sự dịch chuyển trên, các ngân hàng sẽ có thêm điều kiện để chuẩn bị trước khả năng Ngân hàng Nhà nước sẽ ban hành thông tư sửa đổi, bổ sung Thông tư 36, trong đó dự kiến giảm giới hạn các ngân hàng được sử dụng nguồn vốn ngắn hạn cho vay trung dài hạn từ 60% xuống còn 40%.

Mặt khác, diễn biến lãi suất trên cũng có thể xem xét ở hướng chủ động của các nhà băng trong việc đón trước khả năng lạm phát sẽ tăng lên trong trung và dài hạn.

Trong các điều kiện để được hưởng những mức lãi suất trên, các ngân hàng quy định rất chặt về việc rút trước hạn.

Nhật Nam (vneconomy)

Sau khi chạm ngưỡng gần 200.000 đồng/kg, giá hồ tiêu bắt đầu giảm và giảm mạnh trong vài tuần trở lại đây, hiện ở mức 150.000 đồng/kg. Câu hỏi đặt ra là có phải giá hồ tiêu đang ở giai đoạn thoái trào, hay mức giá hiện tại mới là giá thực và phản ánh đúng yếu tố cung cầu của thị trường?

Diện tích tăng nên giá phải giảm

Khoảng vài tuần trở lại đây, giá tiêu trên thị trường bắt đầu có những ngày "rơi tự do", từ mức gần 200.000 đồng/kg vào tháng 9-2015 xuống quanh mức 150.000 đồng/kg trong ngày cuối cùng của tháng 2-2016. 

Theo ông P.S, giám đốc một doanh nghiệp kinh doanh xuất khẩu hồ tiêu, có hai nguyên nhân khiến giá hồ tiêu giảm. Đầu tiên, mới đây, trên các phương tiện thông tin đại chúng, cơ quan chức năng của Việt Nam chính thức công bố con số diện tích trồng hồ tiêu của Việt Nam chạm ngưỡng 100.000 héc ta, cao gấp hai lần quy hoạch và cũng vượt xa con số mà Hiệp hội Hồ tiêu Việt Nam (VPA) dự báo trước đây.

“Trong các loại hàng hóa, đặc biệt là nông sản, yếu tố cung cầu luôn là một nhân tố quyết định giá một mặt hàng nào đó và hồ tiêu không phải là một ngoại lệ”, ông nói. Theo ông P.S, khi Việt Nam mới có 50.000 héc ta, lượng hồ tiêu của Việt Nam chiếm 30% sản lượng quốc tế và chiếm 50% lượng hồ tiêu thương mại toàn cầu, tức là cứ 2 kg hồ tiêu buôn bán trên thế giới thì có 1 kg sản xuất ở Việt Nam.

Vì thế, nếu sản lượng hồ tiêu của Việt Nam bị ảnh hưởng bởi một yếu tố nào đó như hạn hán, sâu bệnh… thì giá sẽ bị đẩy lên. Ngược lại, khi Việt Nam chính thức công bố con số 100.000 héc ta hồ tiêu, các công ty thương mại sẽ căn cứ vào đó để tính lượng hồ tiêu mà Việt Nam sản xuất và xuất khẩu.

“Nếu căn cứ trên năng suất trung bình của hồ tiêu Việt Nam là 2,6 tấn/héc ta, sau khi trừ đi diện tích hồ tiêu mới trồng chưa cho thu hoạch thì sản lượng hồ tiêu mà Việt Nam có thể sản xuất năm nay tối thiểu là 200.000 tấn. Như vậy, áp lực thiếu hụt nguồn cung hồ tiêu của thế giới không còn, và căn cứ trên yếu tố này, giá hồ tiêu sẽ giảm”, ông S. nói.

Nguyên nhân thứ hai, theo ông P.S là mới đây, Tây Ban Nha đã cảnh báo hạt tiêu đen của từ Việt Nam có hàm lượng chất diệt nấm Carbendazim vượt quá giới hạn. Tuy quốc gia này mới áp dụng biện pháp kiểm soát đặc biệt chứ chưa có tạm ngưng nhập khẩu hồ tiêu Việt Nam, nhưng thông tin này lại là cái cớ cho các công ty thương mại thế giới viện dẫn để “ép giá” hồ tiêu Việt Nam.

Nông dân sẽ tạm trữ nếu giá giảm

Giá hồ tiêu của Việt Nam bắt đầu tăng mạnh từ nửa cuối năm 2010 khi đạt mức 80.000 đồng/kg (tháng 7-2010) và liên tiếp tăng giá, đạt đỉnh gần 200.000 đồng/kg vào tháng 9-2015. Giá trị xuất khẩu hồ tiêu cũng tăng tương ứng từ 419 triệu đô la Mỹ trong năm 2010 lên 1,26 tỉ đô la Mỹ vào năm 2015, tăng gần ba lần sau năm năm.

Vậy giá hồ tiêu Việt Nam sẽ như thế nào sắp tới?

Trả lời câu hỏi này của TBKTSG Online, ông Đỗ Hà Nam, Chủ tịch Hiệp hội Hồ tiêu Việt Nam (VPA), cho biết giá hồ tiêu trên thị trường sẽ không thể tăng mãi mà đến một mức nào đó sẽ phải giảm. Vấn đề còn lại là với vị thế là một cường quốc trồng và xuất khẩu hồ tiều số 1 thế giới, Việt Nam sẽ làm gì để kiểm soát giá hồ tiêu trên thị trường mới là điều quan trọng.

Cách làm lâu nay của nông dân là khi giá hồ tiêu giảm, họ sẽ trữ lại, chưa bán ra vội. Lúc đó, thị trường sẽ không có thêm nguồn cung, giá hồ tiêu sẽ phải ổn định, không thể giảm thêm. Sau đó, khi thấy giá ở mức có lợi, nông dân, doanh nghiệp mới bán ra. Đó là lý do vì sao những năm qua, có những tháng thời điểm giá hồ tiêu trên thị trường giảm nhưng nhìn vào số liệu của cả một năm thì giá hồ tiêu của Việt Nam đều có xu hướng tăng lên.

Theo ông Nam, khác với cây cà phê, trong những năm qua, giá hồ tiêu cao, người nông dân đã trở nên khá giả, vì thế, khi giá hồ tiêu xuống thấp, nông dân trồng hồ tiêu không bị áp lực về nguồn tài chính để trang trải cho các chi phí sinh hoạt của gia đình nên có thể giữ lại để điều tiết thị trường.

“Những năm qua giá hồ tiêu tăng một phần nhờ nông dân dùng chiến lược bán khi giá tăng, ngưng bán ra khi giá giảm nên điều tiết được giá cả thị trường hồ tiêu thế giới”, ông Nam nói.

Ngọc Hùng (thesaigontimes.vn)