MASCOPEX

Nông dân ở tỉnh Lâm Đồng đang chuẩn bị bước vào vụ thu hoạch cà phê niên vụ 2021.

Tuy nhiên, do dịch COVID-19 nên nguồn lao động ngoại tỉnh đến thu hoạch cà phê gặp nhiều khó khăn, trong khi nguồn nhân lực tại chỗ chỉ đáp ứng từ 40-50%.

Thiếu nguồn nhân công ngoại tỉnh

Theo Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Lâm Đồng, vụ mùa năm nay, trên địa bàn toàn tỉnh có khoảng 173.660ha cà phê. Trong đó, diện tích cà phê kinh doanh khoảng 162.129ha, năng suất bình quân 32 tạ/ha, sản lượng ước đạt 518.603 tấn cà phê nhân (tương đương 2.342.186 tấn cà phê tươi).

Vụ mùa thu hoạch cà phê năm nay đang đến gần. Qua rà soát, Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Lâm Đồng dự kiến nhân công lao động phục vụ nhu cầu thu hoạch cà phê niên vụ 2021 khoảng 7.869.230 công. Thời gian thu hoạch cà phê sẽ kéo dài trong khoảng thời gian 3 tháng cuối năm 2021.

Tình hình thực tế cho thấy, lực lượng lao động thu hái cà phê tại chỗ chỉ đáp ứng khoảng 40 - 50%, số còn lại chủ yếu là lao động đến từ ngoại tỉnh. Tuy nhiên, do dịch COVID-19 diễn biến phức tạp, việc thuê lao động từ ngoài tình về Lâm Đồng để thu hoạch cà phê là rất khó thực hiện. 

Chia sẻ về vấn đề này, ông Phan Văn Hảo, một nông dân ở huyện Bảo Lâm cho biết: "Năm nay gia đình tôi có 2 ha cà phê chuẩn bị bước vào vụ thu hoạch. Hiện nay, gia đình tôi đang thuê mướn nhân công nhưng mọi thứ không hề đơn giản. Những năm trước, với 2ha cà phê gia đình tôi sẽ thuê 3 nhân công ngoại tỉnh đến thu hoạch, phơi sấy trong khoảng thời gian 2 tháng thì hoàn thành. Thế nhưng năm nay, việc thuê người ngoại tỉnh là không khả thi". 

Theo ông Hảo, gia đình ông có 4 anh, chị, em ruột tham gia sản xuất cà phê với tổng diện tích khoảng 12ha. Với diện tích này ngoài nguồn nhân lực trong nhà, 4 gia đình cần thêm khoảng 20 nhân công ngoại tỉnh.

"Cái khó hiện nay là nguồn nhân lực ở trong tỉnh không đủ, nhà nhà, người người đều bước vào vụ thu hoạch cà phê nên rất khó thuê mướn. Nếu trong thời gian tới các thành viên trong gia đình không thuê mướn được nguồn nhân công ngoại tỉnh thì sẽ giữa các gia đình sẽ trao đổi nhân công với nhau và thu hoạch theo hình thức cuốn chiếu" - ông Hảo chia sẻ về kế hoạch dự phòng của gia đình.

Chuẩn bị các phương án ứng phó 

Trước những khó khăn nêu trên, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Lâm Đồng đã đề ra giải pháp bảo đảm nhân công cho vụ thu hoạch cà phê niên vụ 2021.

Theo đó, Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Lâm Đồng đã đề xuất các địa phương nói chung, đặc biệt là các huyện có diện tích cà phê lớn như Bảo Lâm, Di Linh, Lâm Hà, Đức Trọng… tiến hành rà soát, thống kê diện tích, dự báo sản lượng cà phê thu hoạch trên từng địa bàn.

Qua đó, các địa phương cần nắm chắc tổng diện tích, sản lượng và nguồn lao động của từng hộ dân. Trong đó, đặc biệt quan tâm đến các hộ gia đình neo đơn, các hộ có người mắc kẹt ở vùng dịch.

Trên cơ sở đó, các địa phương sẽ thành lập các tổ, đội, nhóm hộ để thực hiện đổi công. Mặt khác, các địa phương cũng cần rà soát lực lượng lao động trên địa bàn có nhu cầu thu hái cà phê để giới thiệu cho nông dân thỏa thuận, thuê mướn hợp lý.

Việc làm này sẽ giúp người nông dân tránh được việc bị lợi dụng tình hình khan hiếm lao động để đẩy giá nhân công lên cao. Trong quá trình chuẩn bị, các địa phương cũng cần huy động các tổ chức đoàn thể trên địa bàn thành lập các tổ, đội hỗ trợ các gia đình khó khăn thu hoạch cà phê. 

Bên cạnh các nhiệm vụ cụ thể cho từng địa phương, Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn tỉnh Lâm Đồng cũng đã có văn bản đề nghị Sở Lao động Thương Binh và Xã hội chỉ đạo, hướng dẫn các trung tâm giới thiệu việc làm có giải pháp hỗ trợ các địa phương. Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh, Hội Nông dân tỉnh, Tỉnh Đoàn phối hợp với các địa phương để huy động hội viên có các giải pháp hỗ trợ nhau trong công tác thu hoạch cà phê niên vụ 2021.

Phan Tuấn (Báo Lao Động)

Giá cà phê tăng lên mức cao nhất trong 4 năm qua khi Brazil gặp những bất lợi về thời tiết và Việt Nam đối mặt với các hạn chế do đại dịch Covid-19.

Theo CNN, giá hạt cà phê Robusta gần đây tăng tới 2.024 USD/tấn, mức cao nhất trong 4 năm qua. Giá hạt cà phê Arabica cho vụ tháng 12 tới cũng tăng 3%, tiếp nối đà tăng giá 18% trong tháng 7 vừa qua.

Giới phân tích chỉ ra tình hình thời tiết khắc nghiệt tại Brazil cũng như những hạn chế do dịch Covid-19 gây ra tại Việt Nam là nguyên nhân dẫn đến xu hướng tăng giá cà phê.

“Brazil là nước sản xuất cà phê lớn nhất trên thế giới”, CNN dẫn lời Warren Patterson - người đứng đầu bố phận chiến lược hàng hóa tại ING. “Trong năm nay, họ đã trải qua đợt hạn hán tồi tệ và tiếp đến là băng giá”, ông nói thêm.

Để đối phó với rủi ro về giá, Starbucks quyết định mua cà phê trước thời hạn và lên kế hoạch phòng ngừa để chốt giá.

Tuy nhiên, J.M Smucker (SJM) - công ty sở hữu thương hiệu cà phê Folgers và Dunkin - cho biết việc tăng giá sẽ ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của họ, đặc biệt chi phí vận chuyển và đóng gói.

“Khi bước vào năm tài chính, chúng tôi dự đoán lạm phát chi phí dừng ở mức 1% tổng giá vốn hàng bán. Giờ đây, lạm phát chi phí đang tăng cao, ở mức một con số”, Tucker Marshall - giám đốc Tài chính J.M Smucker - nhận định.

Tương tự, giá dầu gần đây bắt đầu tăng sau những ảnh hưởng từ cơn bão Ida. Các cơ quan quản lý cho biết hơn 95% cơ sở sản xuất dầu ở Vịnh Mexico đã đóng cửa vì ảnh hưởng của cơn bão.

Thêm vào đó, trước khi cơn bão Ida xuất hiện, giá dầu thô Brent cũng tăng 11,5% trong tuần trước nhờ sự lạc quan về khả năng kiểm soát biến chủng Delta của Trung Quốc.

Linh Đỗ (zing)

Ngày 10/8, Hiệp hội Xuất khẩu cà phê Brazil (Cecafe) cho biết trong tháng 7/2021, nước này đã xuất khẩu 2,82 triệu bao cà phê (loại 60 kg/bao), giảm 12,8% so với cùng kỳ năm ngoái.

Kim ngạch xuất khẩu cà phê của quốc gia Nam Mỹ này trong tháng 7/2021 đạt hơn 402,7 triệu USD, giảm 5,6% so với cùng kỳ năm 2020.

Chủ tịch của Cecafé, Nicolas Rueda, cho biết xuất khẩu cà phê của Brazil (Bra-xin) trong tháng 7/2021 ghi nhận mức sụt giảm là do các vấn đề logistics trong ngành vận tải hàng hải thế giới, vốn đang trải qua cuộc khủng hoảng bắt nguồn từ giá hàng hóa toàn cầu tăng cao và thiếu container chở hàng. Nguyên nhân chủ yếu của tình trạng này được cho là nhu cầu tăng cao đối với mặt hàng thực phẩm và các sản phẩm điện tử, đặc biệt là tại thị trường Mỹ và các nước châu Á.

Trong bối cảnh trên, các nhà xuất khẩu cà phê Brazil gặp nhiều trở ngại trong việc thuê tàu chở hàng và container, khiến các doanh nghiệp này gặp khó khăn trong vấn đề giao hàng đúng hẹn và giảm thiểu khả năng luân chuyển dòng tiền. Theo Cecafe, xuất khẩu cà phê Brazil trong giai đoạn từ tháng 1-7/2021 đạt hơn 23,3 triệu bao với giá trị 32, tỷ USD, tăng tương ứng 2,2% và 7% so với cùng kỳ năm trước.

Trong các sản phẩm cà phê Brazil xuất khẩu trong giai đoạn từ tháng 1-7/2021, cà phê chè (arabica) đạt kim ngạch cao nhất và chiếm 81% tổng lượng cà phê bán ra thị trường quốc tế, tiếp theo là cà phê vối (robusta, 9,8%) và cà phê hòa tan (9,1%).

Mỹ tiếp tục là thị trường tiêu thụ số một cà phê của Brazil với việc mua vào tổng cộng 4,51 triệu bao. Trong khi đó, nhập khẩu mặt hàng này từ của Đức, Bỉ và Italy lần lượt là 4,17 triệu bao, 1,69 triệu bao và 1,68 triệu bao.

Năm 2020, bất chấp những tác động do đại dịch COVID-19 gây ra trên phạm vi toàn cầu, Brazil vẫn xuất khẩu được 44,5 triệu bao cà phê, tăng 9,4% so với năm 2019 và là con số kỷ lục đối với quốc gia sản xuất cà phê lớn nhất thế giới này.

Ngọc Tùng (Pv TTXVN tại Buenos Aires)

Chỉ trong vòng nửa năm nay, giá cà phê Robusta trên sàn giao dịch London đã tăng tới 40%, hiện đạt mức cao nhất trong vòng 4 năm qua.

Thế nhưng, giá cà phê nhân xô các tỉnh Tây Nguyên hiện ở mức 33.900 – 34.800 đồng/kg, chỉ tăng 6,5%. Giá cà phê xuất khẩu hiện tại cũng chỉ tăng 13,9% so với tháng 6/2020...

Theo số liệu của Tổng cục Hải quan, tính từ đầu năm 2021 đến hết ngày 15/7/2021, xuất khẩu cà phê của Việt Nam đạt 900.235 tấn, với kim ngạch 1,65 tỉ USD. Con số này giảm 9% về khối lượng và giảm 1,2% về kim ngạch so với cùng kỳ năm ngoái.

Trong 6 tháng đầu năm 2021, cả nước xuất khẩu 843.319 tấn cà phê, thu về gần 1,55 tỷ USD, giá trung bình đạt 1.834,8 USD/tấn giảm 10,3% về khối lượng, giảm 2,6% về kim ngạch nhưng giá tăng 8,6% so với cùng kỳ năm trước.

Cà phê Việt Nam xuất khẩu nhiều nhất sang Đức, chiếm 14,3% trong tổng lượng và chiếm 13,5% trong tổng kim ngạch cà phê xuất khẩu của cả nước, giảm 8,3% về kim ngạch nhưng tăng 15,3% về giá so với cùng kỳ năm 2020.

Tiếp sau đó là thị trường Đông Nam Á giảm 8,7% về lượng nhưng tăng 3,5% về kim ngạch so với cùng kỳ năm 2020; chiếm 9,8% trong tổng lượng và chiếm 11,8% trong tổng kim ngạch.

Thị trường Mỹ đứng thứ 3, chiếm trên 7% trong tổng lượng và tổng kim ngạch xuất khẩu cà phê của cả nước; giảm 23% về lượng, giảm 16,8% kim ngạch nhưmg giá tăng 8% so với cùng kỳ,

Xuất khẩu cà phê sang thị trường Trung Quốc lại tăng mạnh 59,6% về khối lượng và tăng 58%. Tuy nhiên, thị trường Trung Quốc chỉ chiếm 4% trong tổng lượng và tổng kim ngạch xuất khẩu cà phê của Việt Nam.

GIÁ CÀ PHÊ  TĂNG CAO TRÊN THỊ TRƯỜNG THẾ GIỚI

Trên thị trường thế giới, giá cà phê tuần vừa qua đã tăng lên mức cao nhất trong vòng nhiều năm. Theo đó, giá cà phê arabica giao sau, đã tăng vọt trong phiên giao dịch hôm thứ Sáu tuần trước (23/7), tăng hơn 2 USD/pound, mức cao nhất kể từ năm 2014.

Điều này đồng nghĩa với việc giá cà phê arabica trên thị trường cà phê thế giới đã tăng vọt 60%, kể từ tháng 1/2021. Hiện nay giá Arabica đang ở mức cao nhất trong hơn 5 năm.

Trong khi đó, cà phê robusta chất lượng thấp hơn, chủ yếu được trồng ở các nước châu Á cũng đã nhảy vọt lên mức cao nhất, tính từ tháng 10/2017 và đạt mức 1.993 USD/tấn trên sàn London, tức tăng gần 40% trong năm nay.

Theo chuyên gia phân tích Carlos Mera của ngân hàng Rabobank, có một số lý do giải thích cho mức tăng đột biến đối với giá cà phê, nhưng chủ yếu là do điều kiện thời tiết khắc nghiệt ở Brazil (nước xuất khẩu cà phê lớn nhất thế giới). Brazil đã hứng chịu một đợt hạn hán lịch sử vào đầu năm nay.

Tiếp đến là các đợt sương giá, nhiệt độ xuống mức dưới 0 độ C trong tuần vừa qua đã khiến cây rụng hết lá tại các đồn điền sản xuất lớn ở Minas Gerais -nơi chiếm tới 70% sản lượng cà phê arabica của quốc gia Nam Mỹ.

Không giống cà phê arabica, giá cà phê robusta chịu nhiều ảnh hưởng bởi các thông tin đến từ Việt Nam, nước xuất khẩu robusta số 1 thế giới. Kể từ sau khi Chính phủ áp dụng các biện pháp giãn cách xã hội khắp các tỉnh phía Nam, do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19, các thương nhân trong và ngoài nước đang hết sức lo lắng nguồn cung cà phê sẽ bị gián đoạn.

Việc vận tải khó khăn hơn, cộng thêm các thủ tục xét nghiệm tại cảng biển, sẽ khiến thời gian cung ứng sang các thị trường nhập khẩu lớn bị chậm trễ.

Theo các nhà phân tích, nhu cầu tiêu thụ cà phê thế giới đang có xu hướng tăng lên tại EU và Mỹ, khi các nền kinh tế lớn trên thế giới bắt đầu mở cửa trở lại sau đại dịch Covid-19.

CÀ PHÊ VIỆT NAM KHÔNG ĐƯỢC HƯỞNG LỢI VỀ GIÁ BÁN

Theo Cục Chế biến và Phát triển thị trường nông sản, giá cà phê vối (robusta) nhân xô các tỉnh Tây Nguyên từ giữa tháng 7/2021 đến nay ở mức 33.900 – 34.800 đồng/kg, tăng 400 đồng/kg so với tháng 6/2021. Trong 6 tháng đầu năm 2021, giá cà phê trong nước biến động tăng với mức tăng từ 1.300 – 1.800 đồng/kg.

Các doanh nghiệp xuất khẩu nông sản Việt Nam thường ký hợp đồng theo một trong hai phương thức giao hàng: giá FOB là giá giao hàng tại cảng biển của Việt Nam; giá CIF là giá giao hàng tại bến cảnh của nước nhập khẩu (tức là đã bao gồm tiền hàng + bảo hiểm + cước phí tàu).

Với các loại nông sản có độ chế biến sâu, như thủy sản chẳng hạn, các doanh nghiệp nước ta thường đóng gói 1-2 kg và dán nhãn mác của doanh nghiệp Việt Nam, vì vậy thường giao hàng theo giá CIF.

Tuy nhiên, với phần lớn các loại nông sản khác chủ yếu xuất khẩu thô đóng bao không nhãn mác, thì các doanh nghiệp nước ta thường chọn phương thức giao hàng giá FOB.

Trước đây, giao hàng FOB chiếm khoảng 90% tổng khối lượng cà phê xuất khẩu của Việt Nam. Từ năm 2020 đến nay, giá cước vận chuyển các tuyến tàu biển từ Châu Á sang Châu Âu và Bắc Mỹ liên tục tăng cao, hiện đã tăng gấp 5 – 6 lần so với cùng kỳ năm trước.

Vì vậy, các nhà nhập khẩu cà phê không muốn ký hợp đồng FOB ( giao hàng tại boong tàu), mà yêu cầu bên bán của Việt Nam phải chuyển sang giao hàng theo phương thức CIF, tức là người bán chịu toàn bộ chi phí bao gồm vận tải, bảo hiểm…

Đây là bài toán khó cho các doanh nghiệp xuất khẩu, mặc dù giá CIF hiện đạt bình quân 1.900 USD/tấn cà phê robusta, nhưng vì phải chịu thêm giá cước vận chuyển cao ngất ngưởng, nên lợi nhuận hầu như không tăng so với trước kia.

Theo tính toán của Cục Chế biến và Phát triển thị trường nông sản, với các doanh nghiệp không chịu thay đổi phương thức giao hàng, thì cà phê rubusta giá FOB giao tại cảng TP.HCM bình quân trong tháng 7/2021 vẫn chỉ ở mức 1.648 USD/tấn, tức là chỉ tăng khoảng 7% so với cùng kỳ năm trước, và thấp hơn 250 USD/tấn so với giá CIF.

Trao đổi với VnEconomy, ông Nguyễn Quốc Toản, Cục trưởng Cục Chế biến và Phát triển thị trường nông sản, cho biết mặc dù giá cà phê thế giới tăng rất cao, nhưng cơ hội cho các doanh nghiệp nước ta không rõ ràng, khi rất nhiều nhà nhập khẩu và các công ty kinh doanh cà phê rang, xay đã có kinh nghiệm đẩy rủi ro về phía bên bán.

"Doanh nghiệp xuất khẩu cà phê không được hưởng lợi khi giá tăng, đó là lý do họ giảm thu mua và giảm khối lượng xuất khẩu, dẫn đến nông dân Tây Nguyên không thể bán được cà phê nhân xô với mức tăng tương ứng với thế giới", ông Toản nói.

Nguồn: vneconomy.vn